သဲကန္တာရအလယ်က ဆန်းကြယ်သော ရေကန်များ

ဘာရိန်းဂျာရန် သဲကန္တာရအလယ်က ဆန်းကြယ်သော ရေကန်များအကြောင်း

ဘာဒိန်းဂျာရန် (Badain Jaran) သဲကန္တာရဟာ တရုတ်နိုင်ငံ နဲ့ မွန်ဂိုးလီးယားနိုင်ငံအတွင်းပိုင်းအထိ ဆက်စပ်တည်ရှိနေပြီး အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် (၄၉၀၀၀) စတုရန်း ကီလိုမီတာ ကျယ်ပြန့်ပါတယ်။

တရုတ်နိုင်ငံအတွင်းမှာတော့ တတိယမြောက်အကြီးဆုံး သဲကန္တာရဖြစ်ပြီး ရှေးယခင်ကတော့ တရုတ်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံလုံးကို သိမ်းပိုက်အုပ်ချုပ်နိုင်ခဲ့တဲ့ မွန်ဂိုလူမျိုးနွယ်တွေ စတင်ကျင်လည်ကျက်စားရာဒေသ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

ယခုအချိန်မှာတော့လူနေထိုင်မှုမရှိတော့တဲ့ တရုတ်နိုင်ငံပြင်ပဒေသတစ်ခုလို ဖြစ်နေပေမဲ့ ဒီအရပ်ဟာ ကမ္ဘာပေါ်မှာ အမြင့်ဆုံးသော သဲကန္တာရ တောင်ပို့တွေရှိတဲ့နေရာအဖြစ် လူသိများပါတယ်။ ဘာဒိန်းဂျာရန် သဲကန္တာရ အတွင်းမှာရှိတဲ့ အချို့သော တောင်ပို့တွေဆိုရင် (၅၀၀)မီတာထက် ပိုတဲ့ အမြင့်ပေရှိပါတယ်။

ဒီသဲကန္တာရဒေသဟာ မိုးခေါင်တဲ့ ရာသီဥတုကို ပိုင်ဆိုင်ထားပြီး နှစ်စဉ်မိုးရွာသွန်းတဲ့ မိုးရေ ချိန်ဟာ (၅၀ ကနေ ၆၀ mm) အထိသာရှိပါတယ်။အဝေးဒေသတွေကနေ ရေငွေ့ပျံ လာတဲ့ ရေခိုးရေငွေ့တွေကြောင့် တစ်နှစ်မှာအကြိမ်(၄၀)ကနေ(၈၀)ကြားလောက်တော့ မိုးရွာသွန်းလေ့ရှိပါတယ်။

ဒီလိုပူပြင်း ခြောက်သွေ့တဲ့ဒေသမှာ ဥတုသုံးပါးစလုံး ထူးထူးခြားခြားတည်ရှိနေတဲ့ ရေကန်တွေကြောင့် ဘာဒိန်းဂျာရန် သဲကန္တာရဒေသဟာ ကမ္ဘာပေါ်မှာထင်ရှားပါတယ်။ ဒီရေကန်တွေကိုတော့ မွန်ဂိုလီးယန်းဘာသာစကားနဲ့ ထူးဆန်းတဲ့ရေကန်များ(Mysterious Lakes)လို့ ခေါ်ဆိုကြပါတယ်။

ဒီထူးဆန်းတဲ့ရေကန်‌တွေဟာ မြေအောက် စမ်းရေတွေကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာပြီး အဲဒီစမ်းတွေဟာ မြေအောက်မှာရှိတဲ့ ကျောက်သားထုအလွှာတွေ အတွင်းမှာ ဖြတ်သန်း စီးဆင်းလေ့ရှိကြပါတယ်။

မြေပြင်ထက် ပေများစွာအမြင့်ရှိတဲ့ သဲကန္တာရ တောင်ပို့အကြားမှာတော့ မြေအောက်ရေစီးကြောင်းဟာ ဖြတ်သန်းစီးဆင်းတဲ့ အတွက် ဘာဒိန်းဂျာရန် သဲကန္တာရဒေသ တစ်ခုလုံးရဲ့ တောင်ပို့ နေရာအများစုမှာ ရေကန်ငယ် များစွာဖြစ်ပေါ်လာရပါတယ်။

မြေလွှာအောက်ကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းလာတဲ့ စမ်းရေစီး ကြောင်းဟာ သဲကန္တာရတောင်ပို့ တွေရဲ့အကြားမှာ ရပ်တန့်သွားတဲ့သဘောပါ။

ဒါအပြင် ရံဖန်ရံခါ သည်းထန်စွာရွာသွန်းတဲ့ မိုးရေနဲ့ ထူထပ်စွာကျဆင်းလေ့ရှိတဲ့ နှင်းရည်တွေ ဟာတောင်စောင်းတစ်လျှောက်ကနေ အဲဒီရေကန်ငယ်တွေထဲ ကျဆင်းတာကြောင့် ရေပမာဏပေါများစွာ ရှိနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။

မြေအောက်စမ်းတွေဟာ ရေချို၊ရေသန့်တွေကိုသာ သယ်ဆောင်ပြီး ကန်ငယ်များအတွင်းပုံမှန်ထုတ်လွှတ်လေ့ရှိပေမဲ့ ရေကန်ငယ်အများစုကတော့ ဆားငန်ဓာက် ပါဝင်မှု များနေတာကိုတွေ့ရပါတယ်။

ဒါဟာ ဒီသဲကန္တာရဒေသရဲ့ ပြင်းထန်တဲ့အပူချိန်ကြောင့် ရေငွေ့ပျံနှုန်းအလွန်များလို့ ဖြစ်ပါတယ်။အချို့ရေကန်တွေရဲ့ အရောင်ဟာလည်း ကွဲပြားမှုတွေရှိနေပြီး

ဒါကလည်း ကန်ငယ်အတွင်းမှာတည်ရှိတဲ့ ရေညိုတွေအပြင် သဘာဝအရ ဖြစ်ပေါ်တဲ့ စွန့်ပစ် ပစ္စည်းအချို့ကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီရေကန်ငယ်တွေ မှာ ရေငန်ပုစွန်စိတ်ငယ်တွေနဲ့ အခြားသော ရေငန်ထွက်ပစ္စည်းတွေကို တွေ့မြင်နိုင်ပါ တယ်။

ရေငွေ့ပြန်နှုန်း အလွန်များတဲ့ အကျိုးဆက်အနေနဲ့ ရေကန်ငယ်အများစုရဲ့ ကန်နှုတ်ခမ်းတွေဟာ ဆားဓာက်နဲ့ အတူ အလွန်မာကျောစွာ တည်ရှိနေပါတယ်။

ဒီ‌ဒေသမှာရှိတဲ့ အနည်းငယ်သောရေချိုကန်တွေကတော့ ကန္တာရ အိုအေစစ် ပမာဖြစ်နေပြီး ရှေးယခင်ကာလတုန်းကတောင် လူသားတွေအသုံးပြုရာနေရာတွေ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

ယနေ့အချိန်မှာတော့ ဒေသခံအချို့ရဲ့ ဆိတ်၊ကုလားအုတ်၊ မြင်းအစရှိတဲ့ သတ္တဝါတွေအတွက် ရေကြည်ရာ၊မြက်နုရာဒေသအဖြစ် တည်ရှိနေပါတယ်။

ရေချိုကန်အများစုရဲ့ ဧရိယာတစ်ဝိုက်မှာ စိမ်းလန်းတဲ့ မြက်ပင်များ ပေါက်ရောက်ရှင်သန် လျက်ရှိကြပြီး စားပင်၊သောက်ပင်တွေကိုတောင် ရှေးအခါက အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဘာဒိန်းဂျာရန်အရပ်ကို ရောက်ရှိလာသူတွေက စိုက်ပျိုး အောင်မြင်ခဲ့ကြဖူးပါတယ်။

ကာလအတန်ကြာအောင် လူအစုအဝေးလိုက် နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး စည်းကမ်းမဲ့ စွန့်ပစ်ပစ္စည်းတွေကြောင့် ကန္တာရဒေသရဲ့ အိုအေစစ်ရေကန် ငယ်အများအပြား ပျက်ဆီးသွားခဲ့ဖူးပါတယ်။

ကျန်ခဲ့တဲ့ ဆယ်စုနှစ်ကာလအတွင်းမှာတော့ ဒီသဲကန္တာရမှာတည်ရှိနေတဲ့ ရေကန်ငယ်အချို့ဟာ တိမ်ကောလာခဲ့ပြီး အချို့ဆို ပျောက်ကွယ်သွားရတဲ့ အထိတောင် ဖြစ်ခဲ့ရပါတယ်။

ဒါကလည်း ကန်ငယ်အတွင်းကို မလိုလားအပ်တဲ့ စွန့်ပစ်ပစ္စည်း များစွာစုပုံရောက်ရှိခြင်းနဲ့ ဒီသဲကန္တာရ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ မြို့များ အစီအရီ ထူထောင်ခဲ့ခြင်းနဲ့ Badain Jaranဒေသကို ဦးတည်စီးဆင်းတဲ့ မြေအောက်စမ်းများစွာရဲ့ လမ်းကြောင်းကို သက်ဆိုင်ရာ ဒေသအသီးသီးတို့က ထိန်းချုပ်ရယူခဲ့ တာကြောင့်ဖြစ်ပါတယ်။

မူရင်းရေးသားသူအား လေးစားစွာခရက်ဒစ်ပေးပါသည်။

Leave a Reply

Your email address will not be published.